\u201cThere is an aristocracy of the sensitive.
\n They represent the true human tradition
\n of permanent victory over cruelty and chaos\u201d
\n E.M. Forster<\/p><\/blockquote>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/01-30.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/02-31.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nDe Grand Tour was een rondreis langs de kunstschatten in Europa (met
\nname Itali\u00eb) en was in de 18e tot in het begin van de 20e eeuw voor
\nmannelijke adolescenten uit de Europese upper class een bijna verplicht
\nonderdeel van hun vorming. Het leren kennen en waarderen van de (met
\nname klassieke) kunsten werd beschouwd als een onderdeel van de gegoe-
\nde opvoeding.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/03-32.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/04-26.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nMijn favoriete Vermeer-musea zijn de kleinere musea met topcollecties
\nin voormalige landhuizen of residenties als Het Mauritshuis in Den Haag
\nen Kenwood House in Londen. Vermeer-schilderijen zijn bedoeld voor pri-
\nvate woonhuizen van welgestelde burgers. In rijke, maar intieme inte-
\nrieurs, waar de menselijke maat prevaleert, komt hun uitstraling van
\ninnerlijke aristocratie het best tot haar recht. In zalen met kale muren
\nin de grote musea ogen ze vaak wat verweesd, buiten hun natuurlijke
\nhabitat.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/05-25.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn Europa bevinden zich 22 Vermeer-schilderijen in collecties van top-
\nmusea in overwegend Noord-Europese steden. Grote schilderijenmusea in
\nItali\u00eb en Spanje hebben niet \u00e9\u00e9n Vermeer.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/06-25-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn het Haagse Mauritshuis bevinden zich twee wereldberoemde Vermeers:
\nHet Meisje met de Parel en Het Gezicht op Delft, twee ikonen van de wes-
\nterse schilderkunst. De blik in de ogen van het Meisje met de Parel is
\nvoor menig Vermeer-liefhebber liefde op het eerste gezicht. Met het
\nGezicht op Delft begon de herontdekking van Vermeer door de fransman
\nTh\u00e9ophile Thor\u00e9- B\u00fcrger. Het heeft de frisheid en levensechtheid, alsof
\nmen door een raam naar buiten kijkt. De derde Vermeer in de collectie
\nis een vroeg mythologisch werk: Diana en haar Gezellinnen in een
\nItaliaanse stijl.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/07-24-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nVermeer is in het Rijksmuseum in Amsterdam vertegenwoordigd met vier
\nabsolute meesterwerken: De Melkmeid, De Brieflezende Vrouw in Blauw,
\nHet Straatje, en De Liefdesbrief. Op de website van het Rijksmuseum
\nzijn de vier schilderijen van Vermeer in hoge resolutie te bewonderen.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/08-27-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn het Mus\u00e9e du Louvre in Parijs zijn Vermeer\u2019s publiekslieveling De
\nKantkloster en De Astronoom (uit de Collectie Rothschild) voorbeelden
\nvan licht en concentratie.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/09-25-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nThe National Gallery in Londen herbergt de nationale collectie van West-
\nEuropese schilderkunst, waaronder twee late Vermeers: De Staande Clave-
\ncimbelspeelster en De Zittende Clavecimbelspeelster. De twee schilde-
\nrijen lijken bedoeld als pendanten.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/10-25-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn de Royal Collection of the Queen in Buckingham Palace in Londen be-
\nvindt zich De Muziekles van Vermeer, een schilderij dat zich bij uitstek
\nleent voor een perspectief reconstructie van de studio, waarin Vermeer
\nzijn interieurschilderijen ensceneerde. Zoals die van Prof. Philip
\nSteadman in zijn publicatie \u201cVermeer\u2019s Camera\u201d en in de film \u201cTim\u2019s
\nVermeer\u201d van Tim Jenison.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/11-23-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn Kenwood House, een prachtig neoklassiek landhuis in een groene
\nengelse landschapstuin ten noorden van Londen, is Vermeer\u2019s late en
\nuitstekend bewaard gebleven Gitaarspeelster te zien; de enige Vermeer
\ndie nog op zijn oorspronkelijke houten spanraam zit. In dit soort
\nomgeving komt de klasse van Vermeer het best tot zijn recht.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/12-26-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn de collectie van de National Gallery of Scotland, in het centrum van
\nEdinburgh, bevindt zich Vermeer\u2019s Christus bij Martha en Maria, een
\nvroeg religieus werk.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/14-23-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn Dublin is in the National Gallery of Ireland de schitterende
\nBriefschrijvende Dame met haar Dienstbode te zien, een laat meesterwerk
\nvan Vermeer. Afkomstig uit de Beit-collection in Russborough House in
\nBlessington, waar het tot twee keer toe gestolen werd door de IRA en
\ngelukkig beide keren weer in goede staat teruggevonden.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/15-26-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nDe Gem\u00e4ldegalerie in de Staatliche Museen in Berlijn herbergt twee
\nschilderijen van Vermeer: Het Parelsnoer en Het Glas Wijn. Het Parel-
\nsnoer van Vermeer bevond zich in 1866 in de priv\u00e9-collectie van Th\u00e9o-
\nphile Thor\u00e9-B\u00fcrger, de \u201cherontdekker\u201d van Vermeer.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/16-23-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn Dresden bevinden zich Vermeer\u2019s Brieflezende Vrouw aan het Raam en
\nDe Koppelaarster in de Gem\u00e4ldegalerie der Alten Meister in de Staatliche
\nKunstsammlungen in het prachtige oude Zwinger-paleis. De Briefleserin
\nis momenteel in een ingrijpende restauratie, waarbij een door Vermeer
\nbedoeld – en naar verluidt later door anderen overschilderd – Cupido-
\nschilderij blootgelegd wordt.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/17-26-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nHet Herzog Anton Ulrich Museum in Braunschweig is een van de oudste
\nEuropese musea en bewaart een minder bekend maar fraai topstuk van Ver-
\nmeer: Meisje met Glas Wijn. De blauwe kleurschakeringen in de witte
\npartijen zijn voor de Vermeerliefhebber van een adembenemend delicate
\nschoonheid.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/18-25-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nHet St\u00e4del Museum in Frankfurt-am-Main heeft \u00e9\u00e9n Vermeer in de collec-
\ntie: \u201cDe Geograaf\u201d, waarschijnlijk een pendant van De Astronoom in het
\nLouvre in Parijs. In de blik van de geleerde lijkt een\u201ceureka-moment\u201d
\nop te lichten. Een moment van \u201cverlichting\u201d. Een nieuw inzicht. De
\nGeograaf van Vermeer doet mij denken aan een uitspraak van de Ameri-
\nkaanse lichtkunstenaar James Turrell: \u201cLight is not so much something
\nthat reveals, as it is itself the revelation\u201d<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/19-22-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nAlleen al om het absolute meesterwerk van Vermeer – De Schilderkunst –
\nte zien in het Kunsthistorisches Museum, loont het zich de moeite om
\nnaar Wenen af te reizen. Vermeer heeft het altijd in eigen bezit gehou-
\nden en beschouwde het zelf als zijn meesterwerk.
\nHet is afkomstig uit de collectie Czernin en hing tijdens WO II boven
\nhet bureau van Adolf Hitler, een schilderij met een bewogen geschie-
\ndenis dus. Nazaten van de familie Czernin zijn verwikkeld in een
\nteruggaveclaim-proces.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/20-22.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nAan de Oostkust van de Verenigde Staten liggen drie steden met Vermeer-
\nmusea: Washington, New York en Boston, samen goed voor 12 Vermeers
\n+1 (gestolen).<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/21-17-1024x400.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nHet Metropolitan Museum of Art in New York heeft het hoogste aantal
\nVermeers in de wereld, namelijk vijf: De Luitspeelster, Studie van
\neen Jonge Vrouw, Vrouw met Waterkan, Slapende Meid aan een Tafel en
\nde Allegorie op het Geloof. Het museum speelt een hoofdrol in de
\nspeelfilm All The Vermeers in New York van Jon Jost uit 1990. De
\nVrouw met Waterkan is wel de mooiste Vermeer van The Met. Curator
\nWalter Liedtke, een vooraanstaand Vermeer-kenner met veel Vermeer-
\npublicaties op zijn naam, kwam in 2015 op tragische wijze om het
\nleven bij een treinongeluk. Het Metropolitan Museum vormt samen met het
\naangrenzende Central Park een weldadig rustpunt in de bruisende City
\nThat Never Sleeps. Vermeer in New York heeft iets van het Stille Oog
\ntemidden van een razende orkaan.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/22-18-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nAan Fifth Avenue in New York ligt de voormalige residentie van de Ameri-
\nkaanse industrieel Henry Clay Frick, die een van de kleine top-musea in
\nde wereld huisvest, met een schilderijencollectie van uitzonderlijke
\nkwaliteit. De Frick Collection heeft drie Vermeers in haar bezit:
\nDe Soldaat en het Lachende Meisje, Dame en Dienstbode en Onderbreking
\nvan de Muziekles. Wie deze Vermeers wil zien, moet afreizen naar New
\nYork, want Frick leent nooit schilderijen uit voor tijdelijke tentoon-
\nstellingen elders.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/23-15-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nDe National Gallery in Washington beheert de schilderijencollectie van
\nAndrew W. Mellon en bevat vier Vermeers: Dame met Weegschaal, Brief-
\nschrijvende Dame in Geel, Meisje met Rode Hoed, Meisje met Fluit.
\nCurator van West-europese schilderkunst is Arthur K Wheelock, drij-
\nvende kracht achter veel grote Vermeer-exposities. Het museum heeft
\neen mooie website met hoge resolutie opnamen van de Vermeers, met
\naanvullende informatie over herkomstgeschiedenis, tentoonstellings-
\ngeschiedenis, uitgebreide bibliografie en gegevens van materiaal-
\ntechnisch onderzoek.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/24-15-1024x448.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/29-10-300x255.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n<\/p>\nIn de Dutch Room in het Isabella Stewart Gardner Museum in Boston
\nhangt op de plek, waar ooit Vermeer\u2019s prachtige Concert te bewon-
\nderen was, slechts een lege schilderijlijst. Een stille getuige van
\neen brute kunstroof uit 1990. Ook na 30 jaar is er geen spoor van
\nhet schilderij teruggevonden en moet gevreesd worden dat het schil-
\nderij als verloren moet worden beschouwd.
\nHet is de enige Vermeer, die ik nooit met eigen ogen heb kunnen
\nzien. Arthur Brand, een kunstdetective met een grote reputatie in
\nhet boven water krijgen van gestolen kunst, heeft van deze zaak
\nzijn topprioriteit gemaakt. Vooralsnog helaas zonder resultaat.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/26-7-295x300.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/27-9.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n<\/p>\n