\n\u201cIt is impossible to express the beauty
\nof the camera obscura image in words.
\nThe art of painting is dead,
\nfor this is life itself\u201d
\nConstantijn Huygens<\/p><\/blockquote>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/00-26.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/01-71.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n<\/p>\nHet lichtbeeld in een \u201croom sized pinhole camera obscura\u201d blijft een magi-
\nsche visuele ervaring.
\nAls de ogen eenmaal gewend zijn aan het donker van de verduisterde kamer,
\nverschijnen de zonverlichte huizen aan de overzijde van mijn straat groot
\ngeprojecteerd en ondersteboven als een lichtbeeld op de witte muren van
\nmijn eigen \u201cVermeer-atelier\u201d in Nijmegen. De zachte floers of Schmelz van
\neen camera obscura-lichtbeeld doet mij altijd meteen aan Vermeer denken.
\nVermeer was een \u201ccamera obscura-schilder\u201d, die zich in zijn schilderstijl
\nop zijn minst heeft laten inspireren door de licht-magie van de camera ob-
\nscura. De camera obscura brengt je weer terug bij het licht zelf, de oer-
\nbron van alle fotografie. Alles draait om het licht. Alles is licht en
\nlicht is alles.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/02-72.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nLang is aangenomen dat Het Straatje van Vermeer in het Rijksmuseum gewoon
\nhet uitzicht is, dat Vermeer zag vanuit het raam van zijn atelier aan de
\nachterzijde van Huis Mechelen op de tegenoverliggende huizen aan de Vol-
\ndersgracht in Delft. Gezien vanuit een bel etage of opkamer, zo\u2019n twee
\nmeter boven straatnivo. Volgens professor Frans Grijzenhout zou Vermeer
\nzijn Straatje echter in de nabijgelegen Vlamingstraat hebben geschilderd.
\nHet Straatje en Het Gezicht op Delft zouden waargenomen kunnen zijn in
\neen \u201croom sized camera obscura\u201d, door een lichtopening of lens in een
\ngeheel verduisterd raam. <\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/03-72.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/04-67.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nHet toeval wil dat mijn atelier in Nijmegen ook gelegen is op een bel eta-
\nge in een herenhuis boven een souterrain dat half boven het straatniveau
\nuitkomt. Mijn uitzicht op de tegenoverliggende herenhuizen (bouwjaar
\n1903) komt ongeveer overeen met het blikpunt van Vermeer in Het Straatje
\nin Delft.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/05-65.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/06-65.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nAlleen al de \u201cupside-down\u201d-projectie van de camera obscura laat je op een
\nnieuwe en verfrissende manier tegen de vertrouwde alledaagse omgeving aan
\nkijken.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/07-64.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/08-66.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nBij het fotograferen van deze room size pinhole camera obscura lichtbeel-
\nden, heb ik gewerkt met een lichtopening-grootte van 15 mm diameter in
\nmijn atelier met verder geheel met behulp van verduisterstof en duct tape
\nverduisterde ramen. Een lichtopening diameter van 35 mm geeft meer licht-
\nsterkte, een van 15 mm meer beeldscherpte. De majestueuze op een grote
\nmuur geprojecteerde lichtbeelden blijven indrukwekkend om te zien. In de
\ncamera obscura komen wetenschap en kunst samen in het kijken naar licht.
\nDeze scene werd gefotografeerd met een Nikon-camera, met een 18 mm groot-
\nhoeklens, ISO 640, F=7,1, met een sluitertijd van 100 seconden, met een
\n15 mm pinhole\/lichtopening. De gevels van de huizen werden tijdens de op-
\nname aangelicht door het felle zonlicht van een lentemiddag. Ook werd
\neen grote omkeerspiegel gebruikt om de lichtprojectie naar wens te rich-
\nten op de witte muur. Zonlicht geeft de mooiste lichtbeelden in een ca-
\nmera obscura.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/09-63.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nIn de zeventiende eeuw waren meerdere gravures in omloop, waarop het prin-
\ncipe van de verduisterde kamer als pinhole camera obscura wordt uitge-
\nbeeld.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/10-63.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nGravure van een \u201cdraagbare\u201d camera obscura in Athanasius Kircher’s Ars
\nMagna Lucis Et Umbrae (1645)<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/11-61.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/12-63.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nImpressie\/werkfoto\u2019s van de room size camera obscura in mijn eigen ate-
\nlier, met de geheel verduisterde ramen en het lichtgat met een diameter
\nvan 15 mm. De gevels van de herenhuizen uit 1900 met hun karakteristieke,
\nbijna geometrisch abstracte patroon van witte horizontalen en verticalen
\nvan banden en lijstwerk geven een impressionistisch, schilderachtig, le-
\nvendig effect, groot geprojecteerd op de witte muur. Zonlicht geeft de
\nhelderste beelden, maar met een digitale camera met lange belichtings-
\ntijden kun je ook bewolkte buitenscenes goed vastleggen in de verduis-
\nterde kamer met een kleine lichtopening.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/14-60.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/15-63.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nOptische effecten en beeldvervormingen. Lichtlovertjes op glimlichten van
\neen auto in zonlicht. Vermeer maakte die lichtstippen bewust tot onder-
\ndeel van zijn schilderstijl en schilderde ze ook op plekken waar ze in
\nwerkelijkheid niet te zien waren om zijn schilderijen te laten fonkelen.
\nIn spiegelende autoruiten lossen de gevels van Nijmeegse huizen op in
\nvervormde abstracte lichtvlekken.
\nVermeer ontleende zijn neiging tot abstractie ook aan de eigenschap van
\neen lens om in een lichtbeeldprojectie bij een bepaalde mate van onscherp-
\nte de vertrouwde dingen op te laten lossen in een abstract patroon van
\nlichtvlekken op een plat vlak.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/16-60.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/17-62.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nClose up opnamen van het lichtprojectiebeeld van Nijmeegse huizen in zon-
\nlicht, schuin van opzij gezien. Als de ogen gewend zijn aan het donker,
\nverschijnen de huizen aan de overzijde van de straat groot geprojecteerd
\nals een lichtbeeld ondersteboven op de witte muren van de kamer.
\nKenmerken van het \u201clive\u201d kijken naar camera obscura lichtbeelden:
\n – lichtlovertjes, schijfjes van hooglichten.
\n – abstracte lichtvlek-patronen.
\n – de lichtprojectie doet erg schilderachtig aan, oogt als een licht-
\nschilderij en nodigt uit om te schilderen.
\n – zachte contouren, floers, vloei of Schmelz over het hele lichtbeeld.
\n – kleur en licht tot in de schaduwen.
\n – verhoogde opmerkzaamheid voor kleine bewegingen: een fietser of wan-
\ndelaar, die voorbij komt, een auto die voorbijrijdt, een deur die open en
\ndicht gaat, het bewegen van boomtakken in de wind, mensen op de trap van
\nhun huis genietend van de lentezon, etc.
\n – afgesloten zijn van andere indrukken geeft een verhoogde intensiteit
\nvan aandacht en concentratie. Een gevoel van intimiteit, een soort van
\n\u201ctunnelvisie\u201d.
\n – afwezigheid van geluid geeft een indringende ervaring van rust,
\nstilte en meditatie.
\n – het leven wordt langzaam, verstild tot een vertraagde puls.
\n\u201cSlow Art\u201d. Een trage blik.
\n – het oog wordt extreem gevoelig voor licht met al haar subtiele
\ntoonwaarden, delicate kleuren en sfeer.
\n – \u201calles is licht\u201d-ervaring.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/18-60.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/19-57.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nEigen Room Size Camera Obscura Photography-opnamen met een Vermeer-touch:
\nEen lichtprojectie van Nijmeegse huizen in zonlicht. Met Vermeer-elemen-
\nten als de zwart-wit tegelvloer, spaanse stoelen met leeuwenkopjes, een
\nreplica van het Cupido-schilderij van Van Everdingen en eigen Vermeer-
\npastiches op canvasfotoprint. <\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/20-57.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/21-49.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nAbellardo Morell \u2013 Camera Obscura Photography in Veneti\u00eb. De Amerikaans-
\nCubaanse fotograaf Abellardo Morell is vooral bekend van zijn pinhole
\nkamer-fotografie van stadsgezichten van iconische gebouwen in Veneti\u00eb,
\nFlorence, Rome en New York.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/22-51.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/23-47.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\nHet principe is van een kinderlijke eenvoud: je neemt een kamer met een
\nmooi zonovergoten uitzicht, je verduistert het raam volledig met een
\nkleine uitgespaarde ronde pinhole\/lichtopening als lichtbron, waardoor
\nhet tafereel van buiten ondersteboven kamerbreed op alle muren van de
\nbinnenkamer wordt geprojecteerd. De projectie kan vervolgens met een
\ndigitale camera met groothoeklens en lange belichtingstijd op digitaal
\nbeeld worden vastgelegd.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/24-45.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>![\"\"](\"https:\/\/www.thijnvandeven.nl\/wp-content\/uploads\/25-36.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n